BÀI HỌC TỪ SỰ RẠN NỨT CỦA THỊ TRƯỜNG CARBON CHÂU ÂU

Post by: chuxuan - Post date: Thứ Hai, Th2 9, 2026 | 8:34 - View count: 54

Thị trường carbon của Liên minh Châu Âu (EU), vốn được coi là tiêu chuẩn vàng trong chính sách khí hậu toàn cầu, đang đối mặt với những thách thức nghiêm trọng khi phải cân bằng giữa mục tiêu giảm phát thải và khả năng cạnh tranh kinh tế. Sự rạn nứt của mô hình này mang lại những cảnh báo quan trọng cho các quốc gia khác, đặc biệt là Hoa Kỳ, trong việc thiết kế các chính sách môi trường bền vững.

NHỮNG RẠN NỨT TRONG HỆ THỐNG ETS VÀ CƠ CHẾ CBAM

1- Hệ thống Giao dịch phát thải (Emissions Trading System – ETS) của EU đang chịu áp lực từ các phản ứng chính trị và lo ngại về chi phí sinh hoạt. Một hệ thống mới mang tên ETS II, dự kiến mở rộng sang lĩnh vực tòa nhà và giao thông, đã phải trì hoãn đến năm 2028 nhằm tránh các cú sốc giá đối với người tiêu dùng.

2- Cơ chế Điều chỉnh carbon tại biên giới (Carbon Border Adjustment Mechanism – CBAM), dù mới bước vào giai đoạn vận hành, đã gây ra phản ứng gay gắt từ các đối tác thương mại. Các quốc gia này cáo buộc Châu Âu đang sử dụng chính sách khí hậu như một hình thức bảo hộ thương mại, trong khi các nhà sản xuất trong nội khối EU cũng gặp khó khăn do chi phí đầu vào tăng cao.

BÀI HỌC KINH NGHIỆM CHO CHÍNH SÁCH CỦA HOA KỲ

1- Báo cáo chỉ ra rằng các chính sách khí hậu làm tăng chi phí trực tiếp cho người dân thường rất dễ bị tổn thương về mặt chính trị. Tại Châu Âu, các đảng phái đã lợi dụng vấn đề này để mô tả chính sách khí hậu như một hành vi gây hại cho nền kinh tế, dẫn đến sự suy giảm niềm tin của cử tri.

2- Thay vì áp dụng mức giá carbon trên toàn nền kinh tế, Hoa Kỳ đã lựa chọn hướng đi tập trung vào các biện pháp khuyến khích như tín dụng thuế, đầu tư công và hỗ trợ đổi mới sáng tạo. Những chính sách dựa trên động lực tăng trưởng và khả năng chi trả này được đánh giá là có tính bền vững cao hơn trước các biến động chính trị. Bài học từ Châu Âu cho thấy khả năng chi trả của người dân phải là yếu tố cốt lõi của bất kỳ chính sách giảm phát thải nào.

Nguồn: Third Way ngày 05/02/2026.